SoC04 Kodi Zenye Viburi Zisivyopikika Chungu Kimoja na Maendeleo Tunayotarajia

Fleax_coinz · 2024-06-27T12:49:18+00:00

Mizigo ya Kodi katika Nchi Zinazoendelea Nchi nyingi zinazoendelea huweka kodi za juu za kampuni na viwango vya VAT, zikiwa na lengo la kupata fedha kwa ajili ya huduma za umma na miundombinu. Ingawa nia hizi ni nzuri, ukweli ni kwamba ushuru wa juu unaweza kuzuia uwekezaji wa ndani na wa kigeni, kupunguza ushindani na kukwaza ukuaji wa uchumi. Kinaya cha kodi za juu kusababisha mapato kwa muda mfupi na ukuaji mdogo ni mzunguko mbaya unaohitaji kushughulikiwa. Tanzania ya viwanda na matarajio ya uchumi wa kati hayawezi kuwa endelevu kwa kodi zinazofukuza wawekezaji. Mifano ya Mafanikio ya Kupunguza Kodi Ireland: Mfano wa Mabadiliko Katika miaka ya 1980, Ireland ilipunguza kiwango chake cha kodi ya kampuni kutoka 50% hadi 12.5%. Kupunguzwa huku kulivutia uwekezaji mkubwa wa moja kwa moja wa kigeni (FDI), hasa kutoka kwa kampuni za teknolojia na dawa. Uchumi uliimarika, na viwango vya ukuaji wa Pato la Taifa (GDP) vilizidi 9% kwa mwaka. Ukosefu wa ajira ulipungua kutoka 17% hadi 4%. Mauritius: Hadithi ya Mafanikio ya Afrika Mauritius ilipunguza kiwango chake cha kodi ya kampuni kutoka 35% hadi 15% mwanzoni mwa miaka ya 2000 na kurahisisha mfumo wa kodi. Mabadiliko haya yalibadilisha Mauritius kuwa mazingira rafiki kwa biashara, kuvutia uwekezaji mkubwa wa moja kwa moja wa kigeni na kukuza ujasiriamali wa ndani. Kiwango cha ukuaji wa GDP cha nchi hiyo kilikuwa wastani wa 5% kutoka 2000 hadi 2010. Nadharia za Kiuchumi Zinazounga Mkono Kupunguza Kodi Laffer Curve: Hatua ya Kulinganisha Laffer Curve inaonesha uhusiano kati ya viwango vya kodi na mapato ya kodi. Inapendekeza kuwa kuna kiwango bora cha kodi kinachozalisha mapato bila kuzuia tija na uwekezaji. Zaidi ya hatua hii, viwango vya juu vya kodi vinaweza kusababisha kupungua kwa mapato kwani biashara na watu binafsi wanatafuta kukwepa kodi au kuhamia maeneo yenye kodi ya chini. ‘Simulation’ya Ukuaji wa Uchumi Kupitia Kupunguza Kodi nchini Tanzania Hali ya Sasa ya Kodi nchini Tanzania (2023): • Kiwango cha Kodi ya Kampuni: 30% • Kiwango cha VAT: 18% • Mapato Yote ya Kodi: TZS 26.3 trilioni • Mapato ya VAT: TZS 6.2 trilioni • Mapato ya Kodi ya Kampuni: TZS 3.3 trilioni • Uwekezaji wa Sasa: TZS 2.57 trilioni • GDP: TZS 180 trilioni • Matumizi ya Serikali: TZS 40.9 trilioni Pendekezo la Kupunguza Kodi: • Kupunguza Kiwango cha Kodi ya Kampuni kutoka 30% hadi 20% • Kupunguza Kiwango cha VAT kutoka 18% hadi 12% Misingi: • Elasticity ya uwekezaji kwa kupunguza kodi: 1.5 • Elasticity ya matumizi kwa kupunguza VAT: 1.2 • Kiwango cha Awali cha Ukuaji wa GDP: 5.1% kwa mwaka • Kiwango cha Ukuaji wa Mapato ya Kodi kutokana na Upanuzi wa Uchumi: 15% kwa miaka 2-3 Ongezeko la Uwekezaji: • Uwekezaji wa Sasa: TZS 2.57 trilioni • Ongezeko la Uwekezaji kutokana na Kupunguza Kodi: 2.57 trilioni * 1.15 = TZS 2.956 trilioni Kuongezeka kwa Matumizi: • Matumizi ya Sasa: 60% ya TZS 180 trilioni = TZS 108 trilioni • Ongezeko la Matumizi kutokana na Kupunguza VAT: 108 trilioni * 1.10 = TZS 118.8 trilioni GDP Mpya: • GDP ya Awali: TZS 180 trilioni • Mchango Mpya wa Uwekezaji: TZS 2.956 trilioni • Mchango Mpya wa Matumizi: TZS 118.8 trilioni • Jumla ya GDP Mpya: TZS 180 trilioni + (2.956 trilioni - 2.57 trilioni) + (118.8 trilioni - 108 trilioni) = TZS 191.186 trilioni Kiwango cha Ukuaji wa GDP: • Kiwango cha Awali cha Ukuaji: 5.1% • Kiwango Kipya cha Ukuaji wa GDP: ((191.186 trilioni - 180 trilioni) / 180 trilioni) * 100 = 6.21% Mabadiliko ya Mapato (Ndani ya miaka 2-3) • Mapato ya Kodi ya Kampuni: 20% ya TZS 2.956 trilioni = TZS 0.591 trilioni • Mapato ya VAT: 12% ya TZS 118.8 trilioni = TZS 14.256 trilioni • Mapato Mengine ya Kodi yanabaki vile vile: TZS 16.8 trilioni • Jumla ya Mapato Mpya ya Kodi: TZS 0.591 trilioni + TZS 14.256 trilioni + TZS 16.8 trilioni = TZS 31.647 trilioni Marejesho ya Mapato Kupitia Ukuaji wa Uchumi • TZS 26.3 trilioni - TZS 31.647 trilioni = TZS -5.347 trilioni Makadirio ya Muda Mrefu (miaka 15): • Kiwango cha Wastani cha Ukuaji kwa Mwaka: 6.21% • GDP ya Makadirio baada ya miaka 15: TZS 180 trilioni * (1 + 0.0621)^15 = TZS 459.7 trilioni • Mapato Yote ya Kodi baada ya miaka 15: TZS 31.647 trilioni * (459.7 trilioni / 191.186 trilioni) ≈ TZS 76.2 trilioni Athari Chanya 1. Kuongezeka kwa Uwekezaji: Kupunguza kodi za kampuni kunaweza kuchochea ongezeko la uwekezaji. 2. Kuongezeka kwa Matumizi: Kupunguza VAT kutapunguza gharama za bidhaa na huduma, na hivyo kuongeza matumizi ya watumiaji. 3. Ukuaji wa Haraka wa GDP: Kuongezeka kwa uwekezaji na matumizi kutachangia ukuaji wa haraka wa GDP. 4. Ongezeko la Mapato ya Kodi: Ongezeko la shughuli za kiuchumi litaongeza mapato ya jumla ya kodi baada ya kipindi cha muda mrefu. 5. Kuboresha Hali ya Ajira: Uwekezaji na matumizi zaidi vitachochea uundaji wa ajira mpya. Athari Hasi: 1. Hasara ya Mapato ya Muda Mfupi: Kupunguza viwango vya kodi kunaweza kusababisha upungufu wa mapato ya serikali kwa muda mfupi. 2. Changamoto za Bajeti: Serikali inaweza kukabiliana na changamoto za kifedha katika kugharamia miradi ya maendeleo na huduma za umma wakati wa kipindi cha mpito. 3. Uwezekano wa Matumizi Mabaya: Kupunguza kodi kunaweza kusababisha baadhi ya makampuni na watu binafsi kutumia nafasi hiyo kwa kujinufaisha binafsi badala ya kuwekeza katika uchumi wa nchi. Hitimisho na Ushauri Kupunguza kodi ya kampuni kutoka 30% hadi 20% na VAT kutoka 18% hadi 12% kunaweza kuleta ongezeko kubwa la uwekezaji na matumizi, na hivyo kuongeza ukuaji wa GDP na mapato ya kodi kwa muda mrefu. Ingawa kutakuwa na upungufu wa mapato ya kodi kwa muda mfupi, uchumi utakua haraka, na mapato yataongezeka zaidi ya awali. Serikali ya Tanzania inapaswa kufanya tafiti thabiti ili kufikiria kupunguza viwango vya kodi ya kampuni na VAT kama mkakati wa kuvutia uwekezaji, kuongeza matumizi, na kuchochea ukuaji wa uchumi. Hatua hii itasaidia kuboresha mazingira ya biashara, kuongeza ajira, na hatimaye kuongeza mapato ya serikali kwa muda mrefu. Marejeo: International Monetary Fund. (n.d.). Tanzania and the IMF. Retrieved from Tanzania and the IMF Investopedia. (n.d.). How Ireland became an economic success story. Retrieved from https://www.investopedia.com/articles/investing/090115/how-ireland-became-economic-success-story.asp Tanzania Revenue Authority. (n.d.). Retrieved from Tanzania Revenue Authority - Home

Thread starter Fleax_coinz
Start date Jun 27, 2024

Tanzania Tuitakayo competition threads

Fleax_coinz

JamiiForums uses cookies to help personalise content, tailor your experience and to keep you logged in if you register.
By continuing to use this site, you are consenting to our use of cookies.

Accept Learn more…

Back

Top Bottom

Forums

New posts

SoC04 Kodi Zenye Viburi Zisivyopikika Chungu Kimoja na Maendeleo Tunayotarajia

Fleax_coinz

Member

Our Community

Regional Communities